مارک الیاهو (Marc Elyahu) کیست؟ + آفریدگار سبک تلفیق موسیقی بیکلام شرق و غرب
شاید شما هم اسم مارک الیاهو را شنیده باشید. مردی جوان کمانچه به دست با قدی نسبتا کوتاه. این مرد مو خرمایی، یکی از عجیب ترین تلفیق های موسیقی جهان را در سال های اخیر ایجاد کرده است. تلفیق موسیقی سنتی شرقی، با حالت عرفانی و معنوی خاص و منحصر به فرد خود، با موسیقی جدید و نو غربی با ساز های نوین و الکترونیکی. مارک که اصالتی یهودی قفقازی دارد، به دلیل آشنایی با فضای معنوی ادیان ابراهیمی و آسیای میانه، سریعا توانست هنر خود را به کار ببندد و به موفقیت چشم گیری دست یابد. در ادامه با او بیشتر آشنا میشویم.
تولد، دوران کودکی:
مارک الیاهو متولد سال 1982 (44 ساله) شهر دربند جمهوری داغستان روسیه است. جمهوری داغستان از جمله ممالک خودمختار جمهوری فدرال روسیه است، که دارای فرهنگ های بسیاری است. همانگونه که از اسم این شهر برمیآید این شهر ارتباط عمیق فرهنگی با ایران داشته است و نام ایرانی را به یدک میکشد. فرهنگ اسلامی حاکم بر داغستان، وجود داشتن ریشه های فرهنگ ایرانی و آذربایجانی در این شهر و همچنین فرهنگ روسی حاکم بر نظام سیاسی شهر، سبب شهر عملا مارک به عنوان یک فرزند از چند فرهنگ به بار بیاید. جو خانواده او به دلیل یهودی بودن، ارتباط با معنویات و ادیان ابراهیمی داشت. به گونه ای که پر مارک الیاهو (Pirís Eliyahu)، خود نوازنده، آهنگساز و پژوهشگر موسیقی شرقی است. او سال ها درباره موسیقی خاورمیانه و قفقاز تحقیق کردو ساز کمانچه و تار را مینواخت. همین عامل سبب شد که مارک از کودکی با سازهای شرقی علاقه پیدا کند.
مادر مارک در رشد و اعتلای هنر و علاقه مارک تاثیر به سزایی داشت. خانواده او از ریشه های یهودی های قفقازی بودند که قرن هاست در آنجا زندگی میکنند.
مهاجرت از داغستان:
بعد از فروپاشی شوروی و سخت تر شدن شرایط زندگی، آن ها اجبارا مدتی در اسراییل ساکن شدند. مهاجرتی که سبب شد ناچارا مارک با فرهنگ های مختلف آشنا شود.
شروع موسیقی
او از ویولون نواخت را شروع کرد اما به سرعت علاقه خود را در کمانچه پیدا کرد. بعد از گذر زمان و در نوجوانی، او برای یادگیری کامل تر نرد استاد معروف کمانچه، ROSS Daly در یونان رفت و آموزش دید که همین حالا هم در اثر های دیده میشود.
نحوه آشنایی مارک الیاهو با کمانچه ایرانی چگونه بود؟
مارک، بعد از آموزش نزد راس دالی سراغ استاد دیگری به نام عدالت وزیروف (Adalat Vazirov) رفت. همانجا نقطه عطف زندگی هنر مارک شد و با ساز و تکنیک های کمانچه ایرانی و قفقازی آشنایی پیدا کرد. سپس استادانی همجون کیهان کلهر و محمدرضا شجریان از طریق آثارشان بر او تاثیر به سزایی گذاشتند و سبب شدند او به سمت شیوه و سبک خودش یعنی: ترکیب کمانچه ایرانی با موسیقی قفقاز، فضای مدرن و مینیمال رسید. همین سبک آشنا سبب شد که مارک الیاهو به سرعت در میان ایرانیان به دلیل سبک موسیقی آشنا، طرفدار پیدا کند. او هم اکنون نیز در حال توسعه سبک خود به سبک بیکلام است و بسیاری از خوانندگان بزرگ به او پیشنهاد همکاری دادهاند و در حال اجرای پروژه های مشترک هستند. مارک اکثرا به عنوان نوازنده یا سرتیم نوازنده در این پروژه ها حضور دارد.
اسامی آلبوم های معروف Marc Elyahu هنرمند به گذر زمان:
Journey (2008)
Sands (2010)
Roads (2013)
Yari (2017)
Glowing Darkness (2020)